Eksik İstihdam Nedir

İşsizlik hali. Cari ücret düzeyinden iş aradığı halde bulamayanlar varsa, o ekonomide eksik istihdam var demektir. Geçici ya da sürekli olabilir. 

Sürekli eksik istihdam daha çok az gelişmiş ya da gelişmekte olan ülkelerde görülür. Geçici eksik istihdam ise gelişmiş ülkelerde, iktisadi daralma ve resesyon dönemlerinde, depresyonlarda görülür. Klasiklere, neoklasiklere ve yeni (New) klasiklere göre eksik istihdamın nedeni yanlış devlet politi­kaları, devletin ekonomiye müdahalesi ya da arz ve talep şoklarıdır. Bun­ların olmaması halinde piyasa ekonomisi kendi kendine eksik istihdamı ortadan kaldırır. Keynesci iktisatçılar ise (neo keynesçi, yani Keynesci ya da post Keynesci) eksik istihdamın piyasa ekonomisi koşullarında da süreklilik kazanabileceğine, o nedenle devletin müdahale etmesi gerektiğine inanmaktadırlar. Marxistlere göre ise kapitalizm zaten yapısal olarak tam istihdamı sürekli olarak sağlama im­kanına ve mekanizmalarına sahip değildir. 

Eksik İstihdam Dengesi

     Klasik ve neoklasik iktisatçılara göre ekonomide eksik istihdam dengesi olamaz, tam istihdam dengesi olabilir. Yani ekonomi işsizliğin va­rolduğu bir durumda sürekli kalamaz. Bu geçici bir durum olabilir, sürekli olan işsizliğin olmaması halidir. Keynescilere göre ise ekonomide eksik istihdam dengesi olabilir, yani ekono­mi işsizlik halinde süreklilik kazanabilir. Klasiklere' göre eksik istihdam durumunun ancak geçici olarak ortaya çıkabilecek bir hal olmasının ne­deni emek piyasasının işleyişidir. 

Emek arzı gerçek ücretin artan, emek talebi de azalan fonksiyonudur. Böyle olunca, ücretlerin aşağı yukarı hareketi yoluyla tam istihdam sağlanır. Sözgelimi işsizlik varsa gerçek ücretler düşer. Bu durumda emek arzı azalır, emek talebi ise artar ve sonuçta tam istihdam dengesi tekrar sağlanır. Dolayısıyla eksik istihdamın nedeni sendikaların varlığı olabilir. Bunlar ücretlerin tam istihdam dengesini tekrar kuracak şekilde hareketini önlemler. Zaten bu gruptaki iktisatçılara göre tam istihdam herkesin işi olması durumu değildir. Friksiyonel ve teknolojik işsizlik nedeniyle bir miktar işsizlik her zaman vardır. Bu eksik istihdam sayılmaz.

Keynesçi iktisatçılara göre ise ekonomide talep yetersizliği nedeniyle eksik istihdam dengesi olabilir. Bu durumda devlet müdahalesi yoluyla talebin canlandırılması gerekir. 

İstihdam konusundaki bu tartışma günümüzde yeni klasik ve yeni Keynesçi iktisatçılar arasında sürmektedir. Yeni klasikler doğal işsizlik oranı tezini savunarak piyasaların tam istihdamı sağlama eğiliminde olduğunu göstermeye çalışmakta, yeni Keynesçiler ise fiyatların ve ücretlerin es­nek olmadığını açıklayarak emek piyasalarının işlemediğini kanıtlamaya gayret etmektedirler